Odpowiedzi - Pytania do Egipcjan - Marzec-Maj 2004 (cz.11)

Jak egipscy chrześcijanie obchodzą Wielkanoc?

Odpowiada Gasser:
Przed świętami Wielkiej Nocy koptyjscy chrześcijanie poszczą 55 dni, z czego najważniejszy jest ostatni tydzień - niektórzy
nie jedzą wcale przez ten czas, inni odmawiają sobie słodyczy czy oglądania telewizji. Wielkanoc w Egipcie zaczyna się w
nocy z soboty na niedzielę po 5.kwietnia. Wtedy koptyjscy chrześcijanie przychodzą na modlitwę do kościoła. Po modlitwie
rozchodzą się do domów na uroczysty posiłek, na którym spożywana jest słona, wędzona ryba i wołowina.
Malowanie jajek wywodzi się z czasów panowania faraonów (jajko to symbol zmartwychwstania, starożytni Egipcjanie
wkładali jajka do grobowców) - chrześcijanie i muzułmanie razem podtrzymują tę tradycję.
Poniedziałek Wielkanocny wypada tego samego dnia co Święto Wiosny - "Shamm el Nasim" czyli "powiew wiatru", które
było już obchodzone za czasów faraonów. W tym dniu i chrześcijanie i muzułmanie udają się na piknik.

Jakie i kiedy mają święta religijne ortodoksyjni Koptowie?

Odpowiada Gasser:
Kościół koptyjski obchodzi takie same święta jak inne kościoły chrześcijańskie - zgodnie z rokiem kościelnym, ale w innym
terminie: Boże Narodzenie 6 stycznia, Wielkanoc po 5 kwietnia, Zielone Świątki 12 lipca.

Dlaczego prawie żaden dom w Egipcie nie jest dokończony?

Odpowiada Gasser:
Egipcjanie kupując ziemię od rządu płacą 25 procent jej wartości (reszta spłacana jest w rocznych ratach).
W ciągu 6 miesięcy muszą przedstawić projekt budowli i otrzymać pozwolenie na jej wzniesienie. W ciągu kolejnych
6 miesięcy powinni stawiać fundamenty. Od tego czasu mają 18 miesięcy na to, aby zakończyć budowę w 25 procentach.
W przeciwnym wypadku rząd odbiera ziemię i nie zwraca również wpłaconych na samym początku pieniędzy.
Egipcjanie robią więc wszystko, aby nie stracić ziemi, a dokończenie budowy zostawiają na lepsze czasy.

Co jedzą i jak się utrzymują Egipcjanie zarabiający ok 40 $ - np. pracując w hotelu - i jak mogą wyżywić jeszcze dzieci?

Odpowiada Gasser:
Jak już kiedyś wspomniałem, w Egipcie nikt nie umiera z głodu. Zamożniejsi muzułmanie dzielą się pieniędzmi i jedzeniem
z biednymi. Nigdy też nie wyrzucają starych ubrań - oddają je potrzebującym. Poza tym typowe jedzenie egipskie jak fuul
(gotowana fasola, często z dużą ilością tłuszczu) czy chleb z jajkiem sadzonym jest naprawdę bardzo tanie - 10 piastrów za
kanapkę w biednych dzielnicach.

Dlaczego w Kairze ludzie mieszkają na cmentarzu?

Odpowiada Mona:
Muzułmanie wierzą, że duch jest niezależny od ciała i że o ciało nie trzeba dbać. Egipcjanie są tradycjonalistami i tak jak w
starożytnym Egipcie strażnicy i odmawiający modlitwy mieszkają na cmentarzu, by zapewnić zmarłym opiekę duchową
i fizyczną. Poza tym dla wielu Egipcjan zamieszkanie na cmentarzu to jedyny możliwy sposób by mieć dach nad głową - można
nawet wynająć kwaterę do zamieszkania w Mieście Umarłych w Kairze. Muzułmanie chowają zmarłych w pomieszczeniu pod
ziemią i żyją tuż nad nimi - dla nich cmentarze nie wieją grozą niczym z horroru - wręcz przeciwnie - są jednymi z najbardziej
bezpiecznych i spokojnych miejsc na Ziemi.
Groby są dwupiętrowe: pod ziemią znajdują się groby, na górze, czyli parterze, pomieszczenia mieszkalne. Gdy ktoś z rodziny
umiera, wzywany jest duchowny, który rozbiera ciało, wtyka w nos, usta, uszy, odbyt (wszyskie otwory ciała) watę i zawija
tak przygotowane zwłoki w prześcieradło. Rodzina układa zwłoki w grobie, lekko rozchyla materiał (przy rozkładzie zwłoki
"puchną", a gdyby materiał zbyt ściskał ciało, mogłoby to spowodować wypłynięcie wnętrzności - stąd też ta wata).
Po 6 miesiącach kości są zwijane w materiał i przesunięte w kąt pomieszczenia grobowego, robiąc tym samym miejsce dla
kolejnych członków rodziny.

Jak wygląda nauka w egipskich szkołach? Czy oczekuje się, że uczniowie będą  zapamiętywać fakty, czy raczej zachęca się ich
do rozwiązywania problemów? Czy  edukacja chłopców i dziewczat różni się? Które przedmioty uważa się za  najważniejsze?

Czy kończąc studia Egipcjanie piszą prace licencjackie lub magisterskie?

Odpowiada Gasser:
Publiczne szkoły egipskie są przepełnione, w jednej klasie jest 45-50 osób. W takich warunkach ciężko nauczycielowi skupić
się na każdym uczniu z osobna. Dlatego lekcje w szkołach przypominają raczej wykłady niż dyskusje. Inaczej jest w szkołach
prywatnych: klasy liczą po ok. 20 uczniów i edukacja jest na znacznie wyższym poziomie.
Są trzy rodzaje szkół: tylko dla chłopców, tylko dla dziewcząt i mieszane - wszyscy mają takie same przedmioty i ten sam
zakres nauki. Wydaje mi się, że najważniejsze są lekcje języka arabskiego, historii, matematyki.
Nie piszemy prac licencjackich, studenci piszą tylko prace magisterskie.

Co trzeba robić, aby być dobrym muzułmaninem?

Odpowiada Gasser:
Jest pięć podstawowych praw, które dobry muzułmanin przestrzega:
1. Przyznanie, że Bóg jest tylko jeden, a Mohamed jest jego prorokiem
2. Modlenie się 5 razy dziennie
3. Jałomużna dla biednych przynajmniej raz do roku
4. Przestrzeganie Ramadanu
5. Wyprawa do Mekki (jeśli muzułmanina na to stać) chociaż raz i za własne pieniądze
Poza tym ważne jest przestrzeganie powszechnych zasad jak np.: wierność, prawdomówność, uczciwość.